Brajan Vilson i (Smiley) SMiLE

Vođa Beach Boys-a, Brajan Vilson u periodu 1966-67. stvara "najčuveniji nikada objavljeni album", preambiciozni psihodelični koncept - "SMiLE", koji je prema njegovim rečima trebao da predstavlja "tinejdžersku simfoniju Bogu" i kao takav nadmaši svog prethodnika, remek-delo popularne muzike - "Pet Sounds" (1966). Koliko je album bio uvrnut govori i činjenica da je Pol Makartni kao gost, umesto da preuzme dužnost na pratećim vokalima, na svoje veliko zaprepašćenje dobio zadatak da bude perkusionista na štapićima celera (pesma "Vegetables").

Nakon dva singla ("Good Vibrations", "Heroes and Villains") i šest meseci kompleksnog rada, glavni Brajanov saradnik, multitalentovani Van Dajk Parks pod pritiskom ostatka grupe, pre svega njenog konzervativnog krila oličenog u Majk Lovu - napušta projekat. Diskografska kuća Capitol Records nastavlja pritiske na bend koji kasni sa objavljivanjem pompezno najavljivanog izdanja, a sam Brajan doživljava mentalni kolaps i nažalost odustaje od cele priče. 

Iscrpljeni tvorac nikada završenog "SMiLE"-a predaje svoju kreaciju ostatku benda da u preostalih mesec dana (koliko im je ucenjivački odredio izdavač) uradi sa njim šta mu je volja. Nastaje neka vrsta skraćene, pojednostavljene i prijemčljivije verzije "SMiLE"-a - "Smiley Smile" (1967), od kritike opisan kao "idealna ploča za spuštanje sa LSD-a". Album je dočekan na nož i kod kritike i kod publike, ali će bez obzira na to steći kultni status u decenijama koje dolaze.

Nakon prelomne 1967.godine liderska pozicija Brajana Vilsona u bendu i slavni umetnički dometi grupe The Beach Boys ostaće zauvek zarobljeni u šezdesetim godinama. Interesantno je da je ovaj prelom u grupi u sinhronicitetu sa transformacijom jednog od derivata američkog sna - ranog rokenrola nastalog 50ih godina, u revolucionarnu rok kontrakulturu, koja neposlušnost ka autoritetima (roditelji, škola, posao) zamenjuje pobunom protiv čitavog društvenog poretka. Brajanove stvaralačke vizije pop muzike u tom periodu nisu pripadale ni jednom ni drugom konceptu, te će misteriozni "SMiLE", delo ispred svog vremena i van vremena, ostati u nekoj vrsti limba, da levitira između svetova i raspaljuje maštu iskrenih audiofila.

P.S. Gotovo četiri decenije kasnije, uz pomoć svog pratećeg benda na čelu sa Darijanom Sahanadžom i svog starog prijatelja Van Dajk Parksa, Brajan Vilson re-kreira originalni "SMiLE" u tri čina pod nazivom "Brian Wilson Presents: Smile" (2004). Fenomenalan dokumentarac koji govori o ovom veličanstvenom poduhvatu nosi naziv "Beautiful Dreamer: Brian Wilson and the Story of SMiLE". Originalni "SMiLE" snimci u izvedbi grupe The Beach Boys ugledaće konačno svetlost dana 2011, kada su objavljeni kompilacija i box-set "The Smile Sessions". : )

P.P.S. Sjajna igrana adaptacija koja govori o liku i delu ovog neshvaćenog muzičkog genija zove se "Love & Mercy" (2014), gde glavnu ulogu Brajana Vilsona tumači Džon Kjuzak, a parodiranje snimanja originalnog "SMilE"-a nalazi se u jednoj od scena iz komedije "Walk Hard: The Dewey Cox Story" (2007).

Tekst: Igor Dević